Bruggen slaan, heet ons nieuwe regeerakkoord. Een uniek regeerakkoord, in recordtempo samengesteld door twee partijen die ideologisch ver uit elkaar staan. Het bestaan van het regeerakkoord is het bewijs dat de titel klopt. Er is een brug geslagen. Een forse. Daarvoor niets dan complimenten.

We wisten van tevoren dat het pijn gaat doen. Dat is nu eenmaal niet te voorkomen. Er worden beslissingen genomen, knopen doorgehakt, heilige huisjes afgebroken. Er zijn geen taboes. Daarvoor, ook al kan ik me lang niet in alle maatregelen vinden, niets dan complimenten. Durf moet nu eenmaal beloond worden.

Er is echter één maatregel in dit moedige akkoord die haar doel voorbij streeft. Ik zeg dit niet voor mezelf, ik word er nauwelijks door geraakt. Ik ga wel meer betalen dan nu, maar beperkt. Ik stel dit omdat deze maatregel onaanvaardbaar is. Niet vanwege het principe, maar vanwege de uitvoering ervan…

De inkomensafhankelijke zorgpremie.

Zoals het er nu uitziet gaan de laagste inkomens € 20,-- per maand betalen aan zorgpremie, de hoogste inkomens gaan rond de € 500,-- tot € 600,-- betalen. De sterkste schouders, u weet wel.

De ironie wil dat diegenen die het minste gaan betalen de grootste aanspraak zullen maken op de zorg. Zij die het meest betalen zullen nauwelijks zorg consumeren. Onderzoek heeft dat aangetoond: hoe lager het inkomen hoe ongezonder de levensstijl. Uitzonderingen daargelaten, het is nu eenmaal zo.

De ironie wil dat die laagste inkomens enorm worden beschermd. € 20,-- zorgpremie per maand is een schijntje. Zelfs voor een bijstandsgerechtigde. U maakt mij niet wijs dat het niet zo is.

Ik ga het nu scherp inzetten. De ironie wil dat diegene die het aangaat diens ongezonde levensstijl kan continueren. Hij houdt gelukkig geld over voor zijn dagelijkse shaggies. Want je moet toch wat om de dag door te komen, nietwaar?

Het is nu allemaal nog vers, niemand weet precies hoe het er allemaal uit gaat zien, er zijn nog geen definitieve doorrekeningen. Er spelen ook nog belastingmaatregelen. Maar toch.
Als dit de uitkomst is, dan is het duidelijk. Deze plannen mogen niet doorgaan. Heel eenvoudig omdat er niets, helemaal niets, mee gewonnen wordt.

Gelukkig wordt dit voorstel kritisch bejegend in de doorrekening. Ikzelf heb al het nodige aangedragen, de beste tegenargumenten staan in de doorrekening:

“Het ligt in de lijn der verwachting dat verzekeraars zeer terughoudend zullen zijn met negatieve premies. De ervaring in Duitsland, waar de ziekenfondsuitgaven grosso modo volledig gedekt worden uit belastingen, wijst daar ook op. En als verzekeraars onderling minder scherp concurreren neemt ook de noodzaak af om scherp zorg in te kopen bij de zorgaanbieders. Dat tast de kern van het stelsel van 2006 aan.”

Vervolgens:

“Voor de private verzekeraars neemt het politieke risico toe, nu ze nog sterker afhankelijk worden van
belastinggeld. Investeren in goede zorg op lange termijn wordt riskanter als volledige nationalisatie op de
loer ligt.”

En de belangrijkste:

“Een laatste nadeel is dat het kostenbewustzijn bij burgers afneemt omdat de premiestelling minder
transparant is. De huidige maandpremie van gemiddeld 100 euro per persoon geeft nog enigszins een
idee hoe duur de zorg werkelijk is. Van een maandpremie van ongeveer 20 euro per maand gaat eerder
het signaal uit dat de zorg vrijwel niets kost. Niet alleen de verzekeraars, ook de verzekerden zullen
sneller geneigd zijn aan te dringen op verruiming van het pakket, ook met behandelingen die weinig of
niets toevoegen aan de kwaliteit van zorg.”

De kans is daarom groot dat deze plannen uiteindelijk niet zullen worden doorgevoerd. Niet in deze vorm. Heel simpel omdat noch de PvdA noch de VVD, maar zeker Nederland, zich deze maatregelen niet kunnen veroorloven.

Ik kan argumenten verzinnen voor een inkomensafhankelijke premie. Ik kan het billijken. Maar deze regeling, met deze grote verschillen, gaat te ver. Iemand die 3x zoveel verdient als een bijstandsgerechtigde gaat meer dan 20x zoveel zorgpremie betalen. Dit is geen aanvaardbare inkomens- of economische politiek. Dat is politiek bedrijven op basis van ideologisch denken. En dat, dat kan dit aanstaande kabinet, dit no-nonsense kabinet, met die ongelofelijk belangrijke opdracht, zich niet permitteren. Dit gaat veel te ver. Een brug te ver.