Liberale Media - Nieuws, analyse e...

Vrijdag was het Malieveld het terrein van de studenten. Studentenvakbond LSVB en hun rechtse tegenhanger ISO liepen te hoop tegen de bezuinigingen op onderwijs. Daarvoor hebben ze een terecht argument; een land wat niet voldoende investeert in onderwijs maakt het zichzelf onnodig moeilijk, zeker als je op zoek bent naar economisch herstel.

De studenten kregen bijval van bijna de hele oppositie. Wie tegenwoordig tegen het kabinet is, is tegen alle besluiten die zij nemen, zelfs als men zelf vergelijkbare besluiten genomen zou hebben. We zijn nog niet snel klaar met de polarisatie in dit land.

Ik zat met enige nostalgie naar de beelden te kijken. In de jaren negentig stond ik zelf op het Malieveld. Jo Ritzen had toen als minister van onderwijs plannen gelanceerd die ons als studenten in het hart zouden treffen. Wat die plannen precies inhielden kan ik me niet meer precies herinneren, maar het had ook iets te maken met de OV-jaarkaart. In plaats van de hele week, moesten we kiezen of we doordeweeks, danwel in het weekend wilden reizen. Een flagrante schending van de vrijheid van onderwijs natuurlijk. Daarnaast was de heersende opinie dat wij als studenten ‘gratis’ konden reizen een gotspe; we betaalden dat ding immers zelf middels een korting op onze studiebeurs.

Dim lights Embed Embed this video on your site

Begrijp me niet verkeerd, ik probeer ons protest van destijds niet af te doen als iets triviaals. Het is meer dat toen ik me probeerde te herinneren waar wij ook al weer op tegen waren, ik me bedacht dat wij protesteerden tegen de invoering van een systeem dat inmiddels door tal van andere bezuinigingen nog veel verder is uitgehold. De studenten die vrijdag op het Malieveld stonden, strijden voor behoud van een systeem wat vele malen slechter is dan het systeem waar wij tegen protesteerden.

De rampscenario’s van destijds zijn dezelfde als nu; de kwaliteit van het onderwijs staat onder druk, studenten verworden tot scholieren zonder kans op algemene ontwikkeling en doordat bestuursfuncties onmogelijk te combineren zijn met de nieuwe eisen, worden studentenverenigingen in hun voortbestaan bedreigd.

Of dat deze keer inderdaad allemaal gaat gebeuren is nog de vraag, maar blijkbaar is dat doemscenario ons tot op heden in grote lijnen bespaard gebleven. Daardoor worden de argumenten van de studenten die vandaag op het Malieveld stonden niet minder legitiem, het toont alleen wel aan dat de weerstand na bezuinigingen over het verloop van tijd wegebt en dat weet de politiek natuurlijk ook.

In 1991 verhoogde toenmalig minister van Financiën Wim Kok de accijnzen op benzine door de invoering van het zogenaamde kwartje van Kok. Deze belasting werd gepresenteerd als tijdelijk om de tekorten als gevolg van economische stagnatie op te heffen. Als het weer beter zou gaan, dan zou de benzineprijs weer met een kwartje worden verlaagd. Niet veel later volgde één van de welvarendste periodes uit onze recente geschiedenis, maar dat kwartje betalen we natuurlijk nog steeds.

Niet alleen blijkt dat de overheid eigenlijk nooit echt belastingen verlaagt, een vaak genoemd punt van kritiek op overheden in het algemeen, het toont ook aan dat de burger na een bepaalde periode went aan bezuinigingen en hogere belastingdruk. In 2008 werd dan nog wel een burgerinitiatief opgestart om het kwartje terug te krijgen, maar dat heeft nooit een breed draagvlak gekregen.

Over een aantal jaar zal er weer een nieuwe generatie studenten op het Malieveld staan te protesteren tegen korten op het systeem wat Halbe Zijlstra nu wil invoeren. De studenten van nu zullen mij verwijten dat wij destijds verwend waren, zoals ik dat vond van de generaties die ons voor gingen. En terecht. Zal de student die over tien jaar op het Malieveld staat onze huidige studenten verwijten dat zij niet moesten zeuren?